1.
ამ წინასწარმეტყველის გამორჩეულობა უმეტესად თვით მისგანვე შეიძლება დავინახოთ; უფრო სრულად კი ამას გვიჩვენებს პავლე, რომელმაც ყველაზე ზუსტად იცოდა ამ წინასწარმეტყველის სათნოებები, რადგან თავად ესოდენ დიდი სულიწმინდით მეტყველებდა. რადგან პავლემ, როცა ესაიას თავისუფალ მეტყველებას, დაუმონებელ სულისკვეთებას, მაღალ აზრსა და ქრისტეს შესახებ ესაიას წინასწარმეტყველების დიდ სიცხადეს აჩვენებდა, ყოველივე ეს ერთი გამონათქვამით წარმოადგინა და თქვა: „ხოლო ესაია იკადრებს და იტყჳს: ვეპოვე მათ, რომელნი მე არა მეძიებდეს, და განვეცხადე მათ, რომელნი მე არა მიკითხვიდეს“ (). დიდი იყო მასში თანალმობაც. იგი არა მხოლოდ ერის მძვინვარებას უპირისპირდებოდა და თავისუფალი ენითა და უფრო მაღალი აზრით, დიდი კადნიერებით აუწყებდა მათ იმ მწუხარებებს, რომლებიც თავს დაატყდებოდათ, არამედ თვით ამ მოვლენების გარემოებებშიც იმათზე ნაკლებად როდი სტკიოდა და იკოდებოდა, ვინც მათში ვარდებოდა, და დატყვევებულებზე უფრო მწარედ გლოვობდა. და, შეიძლება ითქვას, ყველა წინასწარმეტყველისა და წმინდანის ზნეც ასეთი იყო: მათ თავიანთი განწყობით, რომელიც მათზე ჩაბარებულთა მიმართ ჰქონდათ, მამების მამობრივი სიყვარული დაჩრდილეს და ბუნების მძლავრობას დიდი სიჭარბით გადააჭარბეს. რადგან არც ერთი, არასოდეს არც ერთი შვილთმოყვარე კაცი ისე არ იწვოდა თავისი ნაშიერების გამო, როგორც ესენი კვდებოდნენ მათზე ჩაბარებულთათვის. ისინი გლოვობდნენ, მოთქვამდნენ, როცა ისინი იტანჯებოდნენ, ღმერთს ევედრებოდნენ, მათთან ერთად თვითონაც უბედურებაში შედიოდნენ, საშინელებებს იზიარებდნენ და ყველაფერს აკეთებდნენ და იტანდნენ, რათა ისინი ზემოდან მომავალი რისხვისგანაც და მოვლენათა შემოტევისგანაც გამოეხსნათ. რადგან მმართველად არჩევისთვის არაფერია ისე შესაფერისი, როგორც სიბრძნისმოყვარე სული, რომელმაც თანატკივილი იცის.
ამიტომაც ღმერთმა დიდი მოსე ერის წინამძღოლობის ტახტზე აღიყვანა, რადგან მან წინასწარ საქმეებით აჩვენა ერისადმი მამობრივი სიყვარული და ამის შემდეგ ამბობდა: „ახლა მიუტევე მათ ეს ცოდვა, თუ არა და, ამომშალე შენი დაწერილი წიგნიდან.“ (). ესაიაც, როცა დაღუპულებს ხედავდა, ამბობდა: „ფლობილ-მყავთ მე, მწარედ ვიტირო.“ (). „ნუ განსძლიერდებით ნუგეშინის-ცემად ჩემდა, შემუსრვასა ზედა ასულისა ერისა ჩემისასა“ (). იერემიამ კი, როცა ქალაქი დაეცა, გრძელი გოდებანიც შეადგინა. იეზეკიელიც მათთან ერთად წავიდა და უცხო მხარე სამშობლოზე უფრო ასატანად მიიჩნია, რადგან უბედურებაში უდიდეს ნუგეშად ჰქონდა ის, რომ ტანჯულთა გვერდით ყოფილიყო და სხვისი საქმეები გამოესწორებინა. დანიელმაც მათი დაბრუნებისთვის ოცზე მეტი დღე უჭმელად დაჰყო და მთელი გულმოდგინება გამოიჩინა, როცა ღმერთს ევედრებოდა, ისინი მწარე მონობისგან გაეთავისუფლებინა. ამით კი თითოეული წმინდანი ბრწყინვალედ გამოჩნდება.
ასევე დავითმაც, როცა ხედავდა, რომ ის ღვთივმოვლენილი რისხვა ერისკენ მოდიოდა, წყლულებას საკუთარ თავზე იხმობდა და ამბობდა: „მე, მწყემსმა, შევცოდე, და მე, მწყემსმა, ბოროტი ვქმენ; ამათ კი, სამწყსომ, რა გააკეთეს?“ ()1. „ჩემზე და მამაჩემის სახლზე იყოს შენი ხელი!“ (). პატრიარქი აბრაამიც, თუმცა შორს იდგა ბოროტებათაგან და არაფერი ჰქონდა საერთო იმ უბედურებებთან, რომლებიც სოდომელებს უნდა დასტყდომოდათ, ისე ევედრებოდა და ემუდარებოდა ღმერთს, თითქოს თვით იმ საშინელებათა შუაგულში შესულიყო. იგი ყველაფრის კეთებასა და თქმას არ შეწყვეტდა, რათა ის მძიმე ხანძარი ჩაექრო, ღმერთი რომ მას არ განშორებოდა. ახალ აღთქმაში მყოფებმა კი ამაზე უფრო დიდი სათნოებაც აჩვენეს, რადგან უფრო დიდ მადლს ეზიარნენ და უფრო ვრცელ ასპარეზებზე იყვნენ მოწოდებულნი. ამიტომ პეტრეც, როცა ქრისტესგან ისმენდა, რომ მდიდართათვის ცაში შესვლა უკიდურესად ძნელია, შეშფოთდა, თრთოდა და კითხვით მიმართა: „და ვის-მე ჴელ-ეწიფების ცხოვნებად?“ (). თუმცა, თავის საკუთარ მდგომარეობას რაც შეეხებოდა, დარწმუნებული იყო. რადგან ისინი საკუთარ საქმეებს კი არ უყურებდნენ, არამედ მთელი ქვეყნიერების საქმეზე ზრუნავდნენ. პავლეც ამას თავის ყველა ეპისტოლეში გვიჩვენებს: მან ადამიანთა ცხონებაზე წინ ქრისტეს ხილვაც კი არ დააყენა და ასე ამბობს: „განსვლა და ქრისტესთან ყოფნა უმჯობესია, ხოლო ხორცში დარჩენა თქვენთვის უფრო აუცილებელია“ ()2. ასეთივე ხასიათს ინარჩუნებს ეს წინასწარმეტყველიც: იგი დიდი კადნიერებით აცხადებს ღვთის განჩინებებს, ამხელს შემცოდეებს და განუწყვეტლივ, ვრცელი სიტყვებით ევედრება ღმერთს, რომელიც მათ წინააღმდეგ აღძრულა. ამის ხილვა განსაკუთრებით წინასწარმეტყველების დასასრულთან შეიძლება, ახლა კი აუცილებელია თვით წინასიტყვაობებით დავიწყოთ.
ჩვენი უფლის იესო ქრისტეს მადლითა და კაცთმოყვარეობით, რომლის თანა მამასა, სულიწმიდითურთ, დიდება, ძალა, პატივი, აწ და მარადის და უკუნითი უკუნისამდე. ამინ.