Joel 2:28

...მან აღავსოს იგი“** (ესაია 11:3). მაგრამ იქ მთელი მადლია, ადამიანებზე კი მხოლოდ მცირე რამ და წვეთი იმ მადლისაგან. ამიტომ არ თქვა: „სულს მივცემ“, არამედ: „მივჰფინო სულისაგან ჩემისა ყოველსა ზედა ჴორცსა“ (იოელ 2:28).

3. სულის მადლი და ქრისტეს სიტყვათა ძალა

და ეს მართლაც აღსრულდა. რადგან მთელმა ქვეყნიერებამ იმ სულისაგან მიიღო მადლი. რადგან ნიჭი პალესტინიდან დაიწყო, შემდეგ კი გავრცელდა ეგვიპტეში, ფინიკიაში, სირიელთა ქვეყანაში, კილიკიელთა მხარეში, ევფრატამდე, შუამდინარეთში, კაპადოკიელთა, გალატელთა, სკვითთა და თრაკიელთა მხარეებში, ელადაში, გალიაში, იტალიაში, მთელ ლიბიაში, ევროპაში, აზიაში და თვით ოკეანემდე. და მრავლის თქმა რაღა საჭიროა? რაოდენ მიწასაც მზე დაჰყურებს, იმდენს მისწვდა ეს მადლი; და ამ წვეთმა, სულის ამ წვეთმა, მთელი ქვეყნიერება ცოდნით აღავსო. მისი მეშვეობით სასწაულები ხდებოდა და ყველას ცოდვები იხსნებოდა....

...იერთას სიყუარულით და კრძალულებით ლოცვასა შინა, არა ღირს ვიქმნებით მოღებად მადლსა სულისასა.

და აღივსნეს ყოველნი სულითა წმიდითა, არა ხოლო ათორმეტნი, არამედ ყოველნი ზოგად სახლსა მას შინა მყოფნი პირველითგან, რომელთა რიცხჳ იყო ას ოც; წინაჲსწარმეტყუელებისა ძისებრ, ვითარმედ "მივჰფინო სულისაგან ჩემისა ყოველსა ჴორციელსა" (იოელ. 2:28). ხოლო არა, ვითარ-იგი ქრისტეს თანა-მკჳდრ იყო — არსებით და ბუნებით მარადის მოუკლებელი მისგან, ეგრეთვე მოციქულთა თანა ითქუმის არსებითი მკჳდრობაჲ, არამედ მდიდრად მოფენაჲ იგი მათ ზედა სულისაჲ და მიცემაჲ ძალისაჲ ყოველთა ენათა მეტყუელებად და ყოველთა სასწაულთა საქმედ. რომელთამე ადგილთა წერილისათა არსებითად სახელ-იდვა, რამეთუ არა თუ სული წმიდაჲ განიყოფემის უდიდესად და უმცირესად, არამედ მადლთა განუყოფს უდიდესთა და უმცირესთა, და მადლნი იგი სულისანი "სულად" აღირაცხვიან, სიტყჳსაებრ ესაიაჲსსა. ხოლო შენ, რაჟამს იხილო, ვითარ მოფენითა სულისაჲთა უდიდესნი მადლნი მიიხუნეს მოციქულთა, ნუ გგონიეს სული უფროჲს ძისა, რამეთუ ერთარსთა შორის ბუნებითა და არსებითა — არა არს უდიდესობაჲ და უმცირესობაჲ, არამედ ვითარცა-იგი მამამან რაჟამს უმეტესი ძესა მისცეს საქმედ, არა დააკნინებს თავსა თჳსსა; ეგრეთვე ძემან რაჟამს სულსა ადგილსცეს საქმედ უზეშთაესთა, არა უმცირეს მ...

...საძიებელ არს, თუ სადა აღუთქუა მამამან მოვლინებაჲ სულისაჲ. ესე ორ სახედ გულისჴმაყავ, რამეთუ ანუ ამას ეტყჳს, ვითარმედ სული წმიდაჲ, რომელი მე აღგითქუ, მისსა მოვლინებასა მამისაგან მოელოდეთ აქავე, იერუსალემს შინა; გინათუ უღრმესად-რე: იოელის მიერ აღთქუმულ იყო მამისაგან ძუელ-სადმე, ვითარმედ: "მივჰფინო სულისაგან ჩემისა" (იოელ. 2:28), რომლისათჳს თჳთ თავადი ეტყოდა მოწაფეთა, ვითარმედ: "რაჲ-იგი მესმა მამისაგან, მას გითხრობ თქუენ" (იოან. 15:15). ხოლო ოდეს ესმა მოწაფეთა? გარნა თუ მაშინ, რაჟამს ჰრქუა: "უმჯობეს არს თქუენდა, უკუეთუ მე წარვიდე. უკუეთუ მე არა წარვიდე, ნუგეშინის-მცემელი იგი არა მოვიდეს თქუენდა" (იოან. 16:7). ესე იგი არს, ვითარმედ: უკუეთუ არა დააკლდეთ ჴორციელად ხილვასა ჩემსა, ვერ ისწავებთ სურვილსა სულისასა, არამედ რაჟამს მე წარვიდე, მაშინ მოფენითა სულისაჲთა ისწაოთ, თუ რაჲ არს სიყუარული სულიერი, არა-მოქენე ჴორცთა მახლობელობისაჲ.

რამეთუ იოვანე ნათელ-სცემდა წყლითა, ხოლო თქუენ ნათელიღოთ სულითა წმიდითა, არა მრავალთა ამათ დღეთა შემდგომად (1,5).

თარგმანი: არღარა მიფარულად იტყჳს, ვითარმედ: "უმცირესი სასუფეველსა ცათასა უფროჲს მისსა არს" (მათ. 11:11),...

...ღთქუმისაჲთა (1,13).

თარგმანი: აღიბეჭდნეს ჰურიანიცა, არამედ წინადაცუეთითა, მსგავსად აღნიშნვისა პირუტყუთა საცხოვართაჲსა, აღვიბეჭდენით და ჩუენცა მორწმუნენი, არამედ ვითარცა შვილნი სულითა წმიდითა აღთქუმისაჲთა, რამეთუ მრჩობლ არიან აღთქუმანი: პირველად — წინაჲსწარმეტყუელთა მიერ, გესმოდის რაჲ: "მივჰფინო სულისაგან ჩემისა" (იოელ. 2:28), და მეორედ — ქრისტესგან, ვითარმედ: "მოიღოთ ძალი მოსლვასა თქუენ ზედა სულისა წმიდისასა" (საქმ. 1:8).

მოციქულისაჲ: რომელ-იგი არს წინდი მკჳდრობისა ჩუენისაჲ, გამოსაჴსრად შეწევნისა ჩუენისა, საქებელად დიდებისა მისისა (1,14).

თარგმანი: წინდად საუკუნოჲსა მკჳდრობისა უწოდს სულსა წმიდასა, რამეთუ არა ხოლო აღთქუმა არს, არამედ წინდცა უეჭუელობისა მათისა; და კუალად, გამოსაჴსრად შეწევნისა ჩუენისა, რამეთუ დაღაცათუ აწვე გამოჴსნილ ვართ, არამედ მაშინ იქმნების უსრულესი გამოჴსნაჲ, რაჟამს არა ხოლო ცოდვათა და ვნებათაგან საეშმაკოთა, არამედ ცოდვილთა და ვნებულთა კაცთა მახლობელობისაგან გამოიჴსნნენ წმიდანი, რაჟამს-იგი მწყემსმან მან განარჩინეს ცხოვარნი თიკანთაგან, და იფქლი — ღუარძლისაგან, რომელსა ეწოდების ჭეშმარიტი შეწევნაჲ, რაჟამს დაუყენებელ და განუწვალებელ იყოს წმიდათაგან ხედვაჲ ღმრთისაჲ და არარაჲ იყოს მათ შორის კრეტსა...

...უენს იგი თავსა თჳსსა (11,5).

თარგმანი: იყვნეს არა ხოლო მამათა, არამედ დედათაცა შორის წინაჲსწარმეტყუელებისა მადლსა ღირს ქმნულნი, ვითარ-იგი ასულნი ფილიპესნი და სხუანი, უწინარესნი მათსა და შემდგომნი მათნი, რომელთათჳს წინაჲთვე თქუა წინაჲსწარმეტყუელმან, ვითარმედ: "წინაჲსწარმეტყუელებდენ ძენი თქუენნი და ასულნი თქუენნი" (იოელ. 2:28), არამედ აწ მოციქული ამას ამცნებს, რაჲთა თითოეული მამათა და დედათაგანი არა არცხუენდეს თავსა თჳსსა გარდასლვითა წესსა, ბუნებით დადებულსა მათ ზედა, რომელ არს მისი — თავდაუბურველ, ხოლო ამისი — თავდაბურვილ ყოფაჲ.

მოციქულისაჲ: რამეთუ ერთ არს და იგივე არს დაყუენილიცა იგი (11,5).

თარგმანი: ვითარ ერთ არს? — გარნა ესრეთ, ვითარმცა იტყოდა, ვითარმედ: რაოდენ თჳთ ბუნებითი იგი საბურველი თმათაჲ, ეგოდენცა ქმნულებითი იგი საბურველი თავისაჲ; არა ხოლო ჟამსა ლოცვისა ანუ წინაჲსწარმეტყუელებისასა, არამედ სამარადისოდ თავსა ზედა თანა-აც დედათა ქონებად; ესოდენ მოუჴდელად, რაოდენ თჳთ ბუნებით აღმოცენებული იგი თმაჲ განუშორებელ არს მისგან.

მოციქულისაჲ: ხოლო უკუეთუ არა დაიბურავს დედაკაცი იგი, და იკუეცენ-ცა; ხოლო უკუეთუ საძაგელ არს დედაკაცისა კუეცაჲ გინა დაყუენაჲ, დაიბურენ მან (11,6).

თარგმანი: ესე სიტყუანი საფილოსოფოსოჲთა და უფროჲსღა რიტორებრითა წესითა...