სახარებაჲ მათესი 26:41

თ ა რ გ მ ა ნ ი: არა ცუდად ყო სიტყუაჲ თჳსი პეტრეს მიმართ, დაღაცათუ სხუათაცა დაეძინა, არამედ ამხილებს მას ზემოთქუმულისა მის მიზეზისათჳს, რამეთუ იტყოდა: „დაღაცათუ იყოს სიკუდილი ჩემი შენ თანა, არასადა უვარ-გყო შენ. და ეგრეთვე მსგავსად ყოველნი მოწაფენი იტყოდეს“. (მათ. 26,35) ამისთჳს პეტრეს მიმართ ყო სიტყუაჲ და ყოველთა პირი შემოიღო, რაჲთა ამხილოს უძლურებაჲ მათი, ვითარ რომელნი-იგი მის თანა სიკუდილად განმზადებულ იყვნეს, ვერცა თუ მწუხარებასა მას მის თანა მღჳძარებად შეუძლეს.

ხოლო თავადი ილოცავს მუჴლ-მოდრეკით და ჴელაპყრობით, რაჲთა გუასწაოს, თუ ვითარ გჳჴმს შეწირვაჲ ლოცვათაჲ, და რაჲთა მწვალებელთაგანმან ვერვინ თქუას, თუ: იჩემებდა საქმესა მას ურვისა და მწუხარებისასა. ამისთჳს ოფლნი გარდამოდიოდეს პირისა მისისაგან, ვითარცა ნაწუეთნი სისხლისანი, და ანგელოზი გამოუჩნდა და განაძლიერებდა მას, და მრავალი სახე შიშისაჲ აჩუენა, რაჲთა ვერვინ თქუას მწვალებელთაგანმან, თუ: სიტყუანი იგი მოპოვნებულნი იყვნეს. ამის-თჳს ილოცავს.

და რომელ-იგი თქუა: „უკუეთუ შესაძლებელ არს, თანაწარმჴედინ ჩემგან სასუმელი ესე“, გამოაჩინა ბუნებაჲ...

37-39. და წარიყვანნა პეტრე და ორნი ძენი ზებედესნი და იწყო მწუხარებად და ურვად. მაშინ ჰრქუა მათ იესუ: შეწუხებულ არს სული ჩემი ვიდრე სიკუდილადმდე; დაადგერით აქა და იღჳძებდით ჩემ თანა. და წარვიდა მცირედ და დავარდა პირსა ზედა თჳსსა, ილოცვიდა და იტყოდა: მამაო ჩემო, უკუეთუ შესაძლებელ არს, თანა-წარმჴედინ ჩემგან სასუმელი ესე; ხოლო არა ვითარ მე მნებავს, არამედ ვითარცა შენ. - ყველა მოწაფე კი არ წაიყვანა, არამედ სამნი, ისინი, რომელთაც თაბორის მთაზე თავისი დიდება აჩვენა, რადგან იხილავდნენ რა მას შეშფოთებულსა და მლოცველს, არ ცდუნებულიყვნენ; თუმცა ესენიც დატოვა და განშორდა, მარტოს რომ ელოცა. იგი კეთილი განგებულებით ღელავს და წუხს, რათა ირწმუნონ, რომ ჭეშმარიტად კაციც იყო, რადგანაც შიში სიკვდილისა კაცობრივ ბუნებას ახასიათებს. რამდენადაც სიკვდილი კაცთა მოდგმაში ბუნებით არ შემოსულა, ამიტომ კაცობრივი ბუნება გაურბის მას. ამასთან, იმისთვისაც მწუხარებს, რომ ეშმაკს დაემალოს, და რომ ეშმაკი მას, ვითარცა უბრალო (ჩვეულებრივ) კაცს, თავს ისე დაესხას, მოაკვდინოს და ამგვარად თვითონაც შეიმუსროს. მეორე მხრივ, უფალი სიკვდილზე თვითონ რომ წასულიყო, ამით იუდეველებს...

...აჲ მათი. არამედ იხილე გარდამატებული სიმდაბლე პავლესი, ვითარ ლოცვასა ითხოვს მოწაფეთა მიერ, არა რაჲთა იბრძოლოს ანუ სძლოს ურჩთა მათ სახარებისათა, არამედ რაჲთა ყოვლად ეკუეთოს-ვე არა; სიტყჳსაებრ მოძღურისა და უფლისა თჳსისა, ვითარმედ: "ილოცევდით, რაჲთა არა შეხვიდეთ განსაცდელსა" (მათ. 26:41), რაჲთა გამოაჩინოს სიბოროტე და მგელთ მიმსგავსებულობაჲ მათი.

მოციქულისაჲ: და რაჲთა მსახურებაჲ ჩემი იერუსალჱმს შეწირულ იყოს წმიდათა მიმართ (15,31).

თარგმანი: ამით სიტყჳთა დიდსა ღირსებასა წამებს წმიდათა მათსა, რომელთა მიმართ წარვიდოდა, ვითარმედ ესოდენ მრავლისა ერისა მიერ სალოცველ არს, რაჲთა შეიწყნარონ მათ წარგზავნილი მათდა. ამას თანა ამასცა იტყჳს, ვითარმედ არა კმა არს მიცემაჲ ოდენ ქველისსაქმისაჲ ღონედ შეწყნარებისა, რამეთუ რაჟამს იძულებით ვინმე მისცემდეს ანუ ნატაცებისაგან ანუ ცუდად-მზუაობრობისათჳს, — ესევითარი იგი ქველისსაქმე შეუწყნარებელ და უნაყოფო არს.

მოციქულისაჲ: რაჲთა მხიარულებით მოვიდე თქუენდა, ნებითა ღმრთისაჲთა, და თქუენ თანა განგისუენო (15,32).

თარგმანი: ორნი ესენი არიან მიზეზ მხიარულებით მოქცევისა მისისა, რაჲთა განერეს ურჩთა მათგან, და რაჲთა შეწყნარებულ იქმნას ძღუენი მისი, და კუალად, ნებასავე ღმრთისასა დამოჰკიდებ...

...რი იგი და შეიპყრის ახოანმან მან და ძლიერად დააკუეთის, ეგრეთვე უფალმან უძლურებითა კაცობრივითა მოიყვანა მტერი ბრძოლად თჳსად და ძლიერებითა თჳსითა შემუსრა იგი და კაცი განაძლიერა მის ზედა.

ამისთჳს იწყო მწუხარებად და ურვად და ილოცვიდა თანაწარსლვად სასუმელი იგი და იტყოდა: „სული გულსმოდგინე არს, და ჴორცნი - უძლურ“, (მათ. 26,41) რაჲთა ამით სახითა მოუჴდეს მბრძოლი იგი, ვითარცა კაცსა, და პოოს ძალი ღმრთეებისაჲ.

ამით სცთა მაცთური იგი. მოუჴდა უფალსა და, ხედვიდა რაჲ ახოვნებასა მისსა, ეშინოდა. კუალად ხედვიდა უძლურებასა ჴორცთასა და შეჰკადრებდა. და ესრეთ მოცთომილ იყო და განლიგებულ, რამეთუ რავდენგზისცა მოუჴდა უფალსა, იძლია და ლტოლვილ იყო ყოვლითურთ მთავრობით და ჴელმწიფებით თჳსით.

ხოლო ჟამსა მას ცხოელსმყოფელისა ვნებისასა შემოიკრიბა ბილწმან მან ყოველი მჴედრობაჲ თჳსი და კუალად მოუჴდა. მაშინ ყოველნივე აღ-ძრნა უფალსა ზედა: ჰურიათა აზრახა მოკლვაჲ; პილატე თანაშეაწია, რაჲთა დასაჯოს; მჴედარნი აბირნა, რაჲთა განკიცხონ. და არა იცოდა დაწყეულმან, ვითარმედ დაჴსნად თავისა თჳსისა მოსწრაფე იყო, რამეთუ მარადის უკეთურებაჲ ბრმა არს. არა გულისჴმა-ჰყოფდა, ვითარმედ მახჳლსა მას, რომელსა ლესავს, გულსა თჳსსა დასობად იყო. რამეთუ ვითარცა ცეცხლი თუ აღიღოს ვინ ჴელითა და სხჳსა მიაგდებდეს, პირვ...

...ლთასა, რაჲთა წინააღუდგე მტერისა ზედამოსლვასა და მოიღო გჳრგჳნი იგი ძლევისაჲ ბრწყინვალე. ამისთჳსცა თავს-იდებს იგი გამოცდად ეშმაკისაგან, რაჲთა სცნა, ვითარმედ ჯერ-არს შენდაცა გამოცდად და გამოჴურვებად განსაცდელთაგან ახოვნებით.

და ვითარ იტყჳს სხუასა ადგილსაო, ვითარმედ: „ილოცევდით, რაჲ-თა არა შეხჳდეთ განსაცდელსა“? (მათ. 26,41) - მეტყჳან ვიეთნიმე. არამედ გულის-ჴმა-ყავთ, ვითარმედ ესე ამისთჳს ბრძანა, რაჲთა გულისჴმა-ჰყოთ, ვი-თარმედ არა ჯერ-არს თავით თჳსით შთაგდებაჲ თავთა ჩუენთა განსაცდელად, არამედ ოდეს მოიწინენ და ვიწოდნეთ გამოცდად, მაშინ ახოვნად დავდგეთ. ამისთჳსცა არა თქუა, თუ: აღვიდა იესუ, არამედ: „აღმოიყვანაო სულისაგან“, წესითა მით და სახითა განგებულებისაჲთა და ბუნებითა ჴორცთა მათ კაცობრივთაჲთა, რომელნი ცხორებისა ჩუენისათჳს შეიმოსნა. და იხილე, თუ სადა აღიყვანა იგი სულმან წმიდამან, არა ქალაქად და სოფლად, არამედ უდაბნოდ, რამეთუ ვინაჲთგან ენება ეშმაკისა ბრძოლად მოხდად, აღიყვანა უდაბნოდ, რაჲთა არა შიმშილისაგან ხოლო, არამედ უდაბნობისაგანცა ადგილისა მის მიეცეს მას მიზეზი ბრძოლად მოსლვისაჲ, რამეთუ წეს არს ესე ეშმაკისა: მაშინ უმეტესად ბრძოლისა აღდგინებად, ოდეს უდაბნოს თჳსაგან ვიყვნეთ; ხოლო ოდეს ზოგად ვიყოფებოდით, არა ესრეთ ცხარედ მოვალს ბრძოლად. და ამისთჳს წე...