1 ტიმოთეს მიმართ 6:10

...ც ვეღარ შეძლებენ. ესე იგი, მოსასრველად და წარსაწყმედელად. რადგან წერია: „რამეთუ ძირი არს ყოველთა ბოროტთაჲ ვეცხლის მოყუარებაჲ, რომლისა-იგი ვიეთმე გული უთქუმიდა და შესცთეს სარწმუნოებისაგან და თავნი თჳსნი შესთხინეს სალმობათა მრავალთა“ (1 ტიმ 6:10). აჰა, ორ რამეს ასახელებს; მაგრამ ის, რაც მათთვის უფრო ძლიერი ჩანს, აქ ბოლოში მოაქცია - მრავალი სალმობა. ამას სხვაგვარად ვერ შეიტყობ, თუ მდიდრებთან არ იცხოვრებ და არ ნახავ, რამდენს ჩივიან და რამდენს გლოვობენ.

ხოლო შენ კი, ღვთის კაცო. დიდი ღირსებაა, რადგან, მართალია, ყველანი ღვთის ადამიანები არიან, მაგრამ განსაკუთრებით მართალნი: არა მხოლოდ შექმნის საფუძვლით, არამედ შეთვისებისა და ღმერთთან სიახლოვის საფუძვლითაც. თუ ღვთის კაცი ხარ, ამბობს, ნურც ზედმეტს ეძებ და ნურც იმას, რაც ღმერთთან არ მიგიყვანს, არამედ: „ამას ევლტოდე, შეუდეგ სიმართლესა, ღმრთის მსახურებასა, სარწმუნოებასა, სიყუარულსა, მოთმინებასა, სიმშჳდესა“ (...

...ა ეს დამღუპველი ვნებები აღმოიფხვრას, ესე იგი, რისხვა, შური, ბოროტთახსოვრობა. როცა ეს ვნებები მოისპობა, მაშინ ფულის ვნებასაც უფრო ადვილად ალაგმავთ და როცა ეს ვნება შესუსტდება, მაშინ უფრო მეტი სიადვილით მოისპობა ამაო ზრახვები და სამარცხვინო გულისთქმანი: „რამეთუ ძირი არს ყოველთა ბოროტთაჲ ვეცხლის მოყუარებაჲ" (1 ტიმ 6:10). როცა ფესვს მოვკვეთთ და სიღრმიდან ამოვგლეჯთ, მაშინ ტოტებთანაც უფრო ადვილად გავართმევთ თავს. ფულის სიხარბე, ასე ვთქვათ, ბოროტების ციხესიმაგრე და მანკიერებათა მწვერვალია: ამიტომ, თუ გადავწყვეტთ მის დამორჩილებას, მაშინ არაფერი შეგვიშლის, რომ ამ უგუნური ვნებისგან განვთავისუფლდეთ, ხოლო მასთან ერთად ყველა დამღუპველი ვნებაც ამოვგლიჯოთ და მოვსპოთ. და ნუ გეგონებათ, რომ ფულის უგულებელყოფა ძნელი და მძიმე საქმეა. როცა ვფიქრობ, რომ მრავალნი, ცარიელი და ამაო პატივმოყვარეობის გამო, უმიზეზოდ ხარჯავენ უამრავ ოქროს, მხოლოდ იმისთვის, რომ მდაბიო და უღირს ადამიანთაგან შექებას დაიმსახურონ, რომელიც საღამომდე ვერ ძლებს, ხშირად კი საღამომდეც არ დაჰყვება, არამედ, სანამ დღე დამთავრდება, უამრავ უსიამოვნებას ეცვლება; ხოლო სხვები, ელინური ცდომილებით მოტყუებულნი, ასევე ადამიანური დიდებისა და მისი მაღალი შეფასების ვნებით, ყოველივეს ისვრიან რაც აქვთ და, მხოლო...

...უ ილოცვიდეს ფრიად, და მოწყალებაჲ არა აქუნდეს? ანუ მოწყალებაჲ აქუნდეს, გარნა მოტაცებულისაგან, ანუ მაჩუენებლობით კაცთათჳს? ანუ კეთილად იქმოდის მოწყალებასა, გარნა ზუაობდეს, ანუ თუ მდაბალი იყოს, გარნა ვეცხლისმოყუარებაჲ აქუნდეს, დედაჲ იგი ყოველთა ბოროტთაჲ?

„რამეთუ ძირი ყოვლისა ბოროტისაჲ ვეცხლისმოყუარებაჲ არს“, (1 ტიმ. 6,10) და ვივლტოდით უკუე მისგან, რამეთუ მან სოფელი ყოველი დაუწყნარებელყო. ესე მონებისაგან ქრისტესისა განგუაშორებს, რამეთუ „შეუძლებელ არს მონებაჲ ღმრთისაჲ და მამონაჲსი“. (შდრ. მათ. 6,24); (ლუკ. 16,13) რამეთუ ქრისტე გუამცნებს მოწყალებასა, ხოლო იგი - მტაცებლობასა; ქრისტე გჳბრძანებს, რაჲ-თა შეუნდობდეთ თანამდებთა ჩუენთა, (მათ. 6,12); (ლუკ. 11,4) ხოლო იგი, - რაჲთა რომელთა არა ევნოს, მათცა ვავნებდეთ; ქრისტე იტყჳს, ვითარმედ: „მოწყალე იყავ“, (შდრ. ლუკ. 6,36) ხოლო იგი იტყჳს: უწყალო იყავო და გულფიცხელ და ნურარად შეგირაცხიან ცრემლნი გლახაკთანი, - რაჲთა მას დღესა უწყალო იყოს უფალი ჩუენ ზედა, რამეთუ მაშინ ყოველი საქმჱ ჩუენი წინაშე თუალთა ჩუენთა წარმოგჳდგეს და ჩუენ მიერ ჭირვე...

...უარე ყოვლადვე უჴმარ არს და ყოველთა მიერ საძულელ. და რად ვიტყჳ მთავარსა და ერისთავსა? დაღაცათუ მეფჱ იყოს ანგაჰრი და ვეცხლისმოყუარე, ყოველთა უსაწყალობელეს არს და მავნებელ არს ყოვლისა სოფლისა, ყოველთაგან მოიტაცებნ, ყოველთაგან მოიხუეჭნ.

ამისთჳს წერილ არს, ვითარმედ: „არარაჲ არს უძჳრეს ვეცხლისმოყუარებისა“; (შდრ. 1 ტიმ. 6,10) არა იცის განძღომაჲ, არავინ უვის მოყუარე, ყოველთა უუბადრუკეს არს. ვითარცა იგი, რომელი მძლე ექმნას ვნებასა მას, სანატრელ არს, დაღაცათუ მონაჲ იყოს, საწადელ არს ყოველთა მიერ, რამეთუ სათნოებაჲ მუშაკთა თჳსთა საწადელ და სანატრელ ჰყოფს ყოველთა მიერ.

აწ უკუე, კაცო, ნუ მწუხარე ხარ, უკუეთუ სიგლახაკესა შინა იყო, არამედ მოიგე სიმდიდრე სათნოებისაჲ და ნეტარ იყოს შენდა. რომელი სულითა გლახაკ იყოს, დაღაცათუ ყოველი სოფელი აქუნდეს, იგი მდიდრად არა შემირაცხიეს; ეგრეთვე რომელი სულიერად მდიდარ იყოს, დაღაცათუ პურიცა არა აქუნდეს, მას არა ვიტყჳ გლახაკად.

რამეთუ სული უმთავრეს არს და უპატიოსნეს ჴორცთასა, და ვერ ძალუც უდარესსა მას უაღრესისა თავისა თჳსისა წესსა შეცვალებად, რაჲთამცა თჳსითა სიგლახაკითა დააგლახაკა მისი იგი სიმდიდრე, ანუ თჳსითა სიმდიდრითა განამდიდრამცა მისი სიგლახაკე. არამედ უფროჲსად უაღრესი იგი უდარესსა მას მიიზიდავს თჳსისა მიმართ წესისა.

დ...

...იდრე, შთავარდებიან განსაცდელსა და გულისთქუმათა მავნებელთა, რომელნი დაანთქმენ კაცსა წარსაწყმედელად“; (1 ტიმ. 6,9) და კუალად იტყჳს: „უფალი ახლოს არს, ნურას იურვით“; (ფილიპ. 4,5-6) და „ძირი ყოველთა ბოროტთაჲ არს ვეცხლისმოყუარებაჲ“. (1 ტიმ. 6,10)

გნებავსა ხილვად სხუაჲ მკურნალი? ისმინე მისიცა განწესებაჲ: „ვერ ჴელ-გეწიფებისო მონებად ღმრთისა და მამონაჲსა“; (მათ. 6,24) და კუალად გასწავლის სახესა სიმრთელისასა და იტყჳს: „ნუ იუნჯებთო ქუეყანასა ზედა, სადა მღილმან და მჭამელმან განრყუნის, და მპარავთა დათხარიან და განიპარიან“. (მათ. 6,19) ხოლო ამას ყოველსა თანა გიჩუენებს სახესაცა, რაჲთა იხილნე სნებისა მის ბოროტნი, და წინაგიყოფს მდიდარსა მას, რომელი წადიერ იყო მიმთხუევად ცხორებისა და სიმრთელისა და ვერ უძლო მიმთხუევად ანგაჰრებისაგან მისისა. (მათ. 19,16-22) და კუალად ამას თანა სხუაჲ მახარებელი გიჩუენებს მეორესა მას მდიდარსა, რომელი იწუებოდა ცეცხლსა შინა და არცა თუ წუეთისა ერთისა წყლისა უფალ იყო. (ლუკ. 16,24)

კუალად იტყჳს სახიერი იგი მ...

...ო იესუ მიხედა და შეუყუარდა იგი“. (მარკ. 10,21) გარნა დიდ არს მძლავრებაჲ იგი ვეცხლისმოყუარებისაჲ. დაღაცათუ სხჳთა სახითა კეთილ და სათნო ვიყვნეთ, უკუეთუ იგი გუეუფლოს, ყოველსავე განჰრყუნის. ამისთჳს იტყჳს პავლე მოციქული, ვითარმედ: „ძირი ყოველთა ბოროტთაჲ არს ვეცხლისმოყუარებაჲ“, (1 ტიმ. 6,10) და მისგან აღმოეცენებიან ურიცხუნი ვნებანი.

ხოლო მო-რაჲ-უჴდა უფალსა და ჰრქუა: „მოძღუარო სახიერო, რაჲ კეთილი ვქმნა, რაჲთა მაქუნდეს ცხორებაჲ საუკუნოჲ“, რაჲსათჳს ესრეთ მიუგო ქრისტემან, ვითარმედ: „არავინ არს სახიერ, გარნა მხოლოჲ ღმერთი“? (მათ. 19,17) ესე ესრეთ გულისჴმა-ყავთ: ვინაჲთგან კაცი იგი, ვითარცა კაცსა ლიტონსა, მოძღურებითა სავსესა, მოუჴდა და არა ვითარცა ღმერთსა, ამისთჳს კაცობრივ ყო უფალმან მისა მიმართ სიტყუაჲ; და ამას მრავალგზის იქმს, იჭჳსაებრ მკითხველთაჲსა მისცემს პასუხსა, ვითარცა-იგი ოდესმე იტყოდა: „ჩუენ თაყუანის-ვსცემთ, რომელი ვიცით“, (იოან. 4,22) გონებისაებრ და უძლურებისა დედაკაცისა მის მიუგო; და კუალად თქუა: „უკუეთუ მე ვწამებ თავისა ჩემისათჳს, წამებაჲ ჩემი არა არს ჭეშმარიტ“. (იოან. 5,31) და ესევითარი მრავალი ჰპოო, რომ...