Genesis 1:31

1. მხილება სულიერი უდარდელობისთვის

მსურს ჩვეულ სწავლებას მივმართო, მაგრამ ვჩერდები და ვყოყმანობ; დარდის ღრუბელმა მოიცვა ჩემი გონება, აღაშფოთა და დაარღვია იგი; უფრო სწორად, არა მხოლოდ დარდის, არამედ რისხვის ღრუბელიც, და არ ვიცი, რა გავაკეთო, — ასეთი აღელვება ეუფლება ჩემს სულს. მართლაც, როცა გავიფიქრებ, რომ ეშმაკმა ოდნავ რომ დაბერა, თქვენ, ჩვენი უწყვეტი სწავლებისა და ყოველდღიური შეგონების დავიწყებით, ყველანი გაიქეცით იმ სატანისეულ სანახაობაზე, როცა ცხენის რბოლა მოხდა, — შემიძლია კი კვლავ გულმოდგინებით მოგაწოდოთ სწავლება, როცა ყოველივე წინანდელი ასე სწრაფად გაქრა? განსაკუთრებით ამძაფრებს ჩემს მწუხარებას და აღაგზნებს ჩემს რისხვას ის, რომ თქვენ, ჩვენს შეგონებასთან ერთად, წმიდა დიდი მარხვის მიმართ მოწიწებაც გადააგდეთ სულიდან და ასე თავად მიეცით ეშმაკის მახეებს. როგორ შეიძლება ვინმემ, თუნდაც ქვისგან ჰქონდეს სული, ადვილად აიტანოს ასეთი უზრუნველობა თქვენი? მრცხვენია, მერწმუნეთ, და ვწითლდები, როცა ვხედავ, რომ ამაოდ ვშრომობთ და ქვებზე ვყრით თესლს. მაგრამ ისმენთ თუ არა ჩემს სიტყვებს, დანიშნული ჯილდო მე მაინც მომეცემა, რადგან მთელი ჩემი...

ვინ შეძლებს ღირსეულად შეაქოს საღვთო წერილის ზედმიწევნითობა? აი, აქაც სიტყვებით: „და იხილნა ღმერთმან ყოველნი, რაოდენნი ქმნნა", ბაგეს უკრავს ყველას, ვინც მომავალში გაბედავდა წინააღმდეგობის თქმას. „და იხილნა, — ამბობს, — ღმერთმან ყოველნი, რაოდენნი ქმნნა, და აჰა კეთილ ფრიად. და იყო მწუხრი და იქმნა განთიად დღე მეექუსე". როგორც შექმნილ საგანთაგან თითოეულზე (წერილი) ამბობდა: „და იხილა ღმერთმან, რამეთუ კეთილ", ისევე ახლა, როცა ყოველივე შესრულდა და მეექვსე დღის საქმეები დამთავრდა, როცა ისიც შეიქმნა, ვისაც ყოველი ქმნილება უნდა გამოეყენებინა, ამბობს: „და იხილნა ღმერთმან ყოველნი, რაოდენნი ქმნნა, და აჰა კეთილ ფრიად". შეხედე, როგორ ერთ ამ სიტყვით — „ყოველნი" — მთელი ქმნილება მოიცვა და თითოეულს შექება მიაგო. სიტყვა „ყოველნი" კი არ ეყო, არამედ დაუმატა: „რაოდენნი ქმნნა"; ამაზეც არ შეჩერდა, არამედ ამბობს: „და აჰა კეთილ" და: „ფრიად კეთილ", ესე იგი, სავსებით კარგი. ამრიგად, როცა იმ უფალმა, რომელმაც არარსებულიდან არსებობაში მოიყვანა, თავის ქმნილებებს კეთილი უწოდა, ვინ გაბედავს, თუნდაც უგუნურესი თავდაჯერებით იყოს...

...ც წერილიც ამბობს: «და იწყო ნოე, კაცმან საქმედ ქუეყანისა და დაასხა ვენაჴი».

აქ კი შესაფერისია ვიკითხოთ: მხოლოდ ახლა თუ გამოიგონა ეს მცენარე (ვაზი), თუ ის თავიდანვე იყო შექმნილი? უნდა ვიფიქროთ, რომ ის თავიდანვე, მეექვსე დღეს იყო შექმნილი, როცა «იხილნა ღმერთმან ყოველნი, რაოდენნი ქმნნა, და აჰა კეთილ. ფრიად» (დაბ 1:31), რადგან ღმერთმა, ნათქვამია, «განასრულა ღმერთმან... საქმენი მისნი, რომელნი ქმნნა» (დაბ 2:2), მხოლოდ ამ მცენარის გამოყენება არ იყო ცნობილი. ეს მცენარე და მისი ნაყოფი თუ ადამიანებისთვის თავიდანვე ცნობილი იქნებოდა, რა თქმა უნდა, აბელიც, მსხვერპლის შეწირვისას, ღვინოსაც ასხამდა. მაგრამ, რადგან მაშინ ჯერ არ იცოდნენ ამ ნაყოფის გამოყენებას, ამ მცენარით არ სარგებლობდნენ. ხოლო (ნოემ), მიწათმოქმედების ხელოვნებას რომ მისცა თავი და დიდი გულმოდგინებით ეწეოდა მას, შესაძლოა, ყურძნის ნაყოფიც იგემა, მტევნები გამოწურა და ღვინო დაამზადა, იხმარა იგი. მაგრამ, რადგან არც თავად ეგემა ის ადრე და არც სხვა ხედავდა ვინმეს მგემებელად, არ იცოდა, რა ზომით უნდა ხმარებულიყო და როგორ მიეღო, უცოდინრობით დათვრა. მეორე მხრივ, რადგან ადამიანებს შორის უკვე შემოღებული იყო ხორცის ხმარება, ღვინის ხმარების შემოღებაც სათანადო იყო....

...დაყრდნობით; და მისი გონებაც ამაში ერკვეოდა. რა თქმა უნდა, ღვთის ქმნილებებს შორის არცერთი არ არის არაწმიდა. მართლაც, როგორ შეიძლება რომელიმე ქმნილების არაწმიდად მოხსენიება, როცა მათ შესახებ ერთხელ ზეგარდმო განჩინება ითქვა და საღვთო წერილმა თქვა: „და იხილნა ღმერთმან ყოველნი, რაოდენნი ქმნნა, და აჰა კეთილ ფრიად" (დაბ 1:31)? მაგრამ თავად ბუნებამ (ადამიანურმა) თავისთავად ეს განსხვავება გააკეთა. და, რომ ეს სამართლიანია, იფიქრე, როგორ დღესაც ზოგიერთ ადგილას ზოგნი რაღაცებისგან თავს იკავებენ, როგორც არაწმიდა და აკრძალულისგან, სხვები კი, პირიქით, ამ ნივთებს იყენებენ, ამაში ჩვეულებას მისდევენ რა. ასევე მაშინაც, მართლის თანდაყოლილი ცოდნა ასწავლიდა, რომელი ცხოველები იყვნენ საჭმელად ვარგისი და რომელი არაწმიდა, — თუმცა სინამდვილეში არა იყვნენ, არამედ მხოლოდ მიჩნეულნი იყვნენ ასეთებად. რატომ, მითხარი, ვირს არაწმიდად მივიჩნევთ, თუმცა ის მხოლოდ თესლს ჭამს, ხოლო სხვა ოთხფეხიანებს საჭმელად ვარგისად ვრაცხთ, თუმცა ისინი არაწმიდა ნივთებით იკვებებიან? ამრიგად, ამაში ჩვენი მოძღვარი იყო ღვთის მიერ ჩვენს ბუნებაში ჩადებული ცოდნა. მეორე მხრივ, შეიძლება ითქვას, რომ ღმერთმა, რომელმაც ნოეს ასეთი ბრძანება მისცა, თვითონ აუწყა ამ განსხვავების შესახებ. თუმცა, წმიდა და არაწმიდა ც...