მინდა დღეს გუშინდელი ტრაპეზის ნარჩენს შემოგთავაზოთ, მაგრამ ნუ შეწუხდები, საყვარელო, ნარჩენს რომ ისმენ. რასაკვირველია, ხორციელი საჭმელი დღე-ორ დღეში ხშირად ფუჭდება, უსიამოვნო და საკვებად უვარგისი ხდება, სულიერი ტრაპეზის შესახებ კი ამის შიში არ არის; პირიქით, რაც მეტი დრო გადის, მით მეტ სიამოვნებას იძენს და უფრო სასიამოვნო და გემრიელი ხდება. ასე რომ, ახლა საქმით შევასრულოთ გუშინ მიცემული პირობა, გადავიხადოთ სწავლების ვალი და ჩვენი პატიოსნება...
ხედავდით უკვე ნათქვამიდან, რა დიდია კაცთმოყვარეობა და რა ზღვარგადასულია ღვთის სულგრძელობა? ხედავდით, როგორ გაძლიერდა მაშინდელ (ნოეს თანამედროვე) ადამიანთა უღმრთოება? შეიტყვეთ, როგორი იყო მართლის სათნოება ასეთ უღმრთოთა სიმრავლეს შორის და როგორ არაფერმა ავნო მას — არც ამ ადამიანთა ერთსულოვნება, უღმრთოებისკენ მიდრეკილი, არც ის, რომ მათ შორის მარტო დარჩა და საპირისპირო გზით მიდიოდა? მან, ვითარცა შესანიშნავმა მესაჭემ, გონების სადავეს დიდი ფხიზლობით რომ...
გუშინ არცთუ მცირე სარგებელი მოგვიტანა მართალი ნოეს მოდგმის ისტორიამ. ჩვენ საკვირველი გვარტომობის წესი შევიტყვეთ და დავინახეთ, რომ მართალი დიდებას იხვეჭს არა წინაპართა კეთილშობილებით, არამედ საკუთარ ზნეთა სიკეთით. სწორედ ამის გამო მიიღო მან ასეთი მაღალი მოწმობა საღვთო წერილისგან: „ნოე კაცი მართალი სრული იყო ნათესავსა შინა მისსა, ღმერთსა სათნო ეყო ნოე" (). ამ მოკლე სიტყვებს გუშინ მთელი სწავლება...
...ვალ და უფალნი მრავალ“** (). მოსეც ამბობს: „ღმერთთათჳს ძჳრი არა სთქუა“ (). და სხვაგანაც: „ხოლო იხილნეს რაჲ ძეთა ღმრთისათა ასულნი კაცთანი“ (). და კვლავ იგივე ამბობს: „კაცმან, რომელმან სწყეოს ღმერთსა, ცოდვაჲ მოიღო მან.“ (); ხოლო „რომელმან სახელ-სდვას სახელსა უფლისასა, აგრეთვე სიკუდილით მოკუედინ, ქვითა განტჳნენ იგი“ (). და კვლავ: „ღმერთთა რომელთა ცაჲ და ქუეყანაჲ არ შექმნეს, წარწყმდედ ქუეყანისაგან და ქუეშე კერძოსაგან ცისა ამის.“ (). მაშ, ვის მოასწავებს ამ სახელით იმ მოწმობებში და ვის უწოდებს აქ ღმერთებს? მთავრებს. ამიტომაც ურთავს: „ღმერთთათჳს ძჳრი არა სთქუა და მთავარსა ერისა შენისასა არა ჰრქუა ძჳრი.“ (...
...ათნოების ხატსაც შევინარჩუნებთ, ძღვენი დაუზიანებლად გვექნება; რადგან მათ, ვინც მადლით ღვთის ძენი გახდნენ, ეს ხატი ცხოვრების წესითაც უნდა აღბეჭდონ.
ხოლო რომ უფრო ამსოფლიურთა და ბოროტებისკენ მიდრეკილთ უწოდებს კაცთა ძეებს, მოისმინე: „იხილნეს რაჲ ძეთა ღმრთისათა ასულნი კაცთანი“ (). მაგრამ, იტყვის ვინმე, საპირისპირო გითქვამს. სრულიადაც არა. რადგან აქ ღვთის ძეები უწოდა მათ, ვინც მანამდე სათნო კაცთაგან იყვნენ და ღვთის პატივით სარგებლობდნენ, შემდეგ კი შეიცვალნენ, უარესნი გახდნენ და საკუთარ პატივს უღალატეს. რათა მათი ბრალი უფრო მძიმე ეჩვენებინა, მან მათი პატივი მოიხსენა და ბრალის უდიდეს საფუძვლად წარმოაჩინა ის, რომ ასეთები და ასეთთაგანნი ასეთ ბოროტებამდე დაეშვნენ. და კვლავ ღმერთი ამბობს: „მე ვთქუ: ღმერთნი სამე ხართ და შვილნი მაღლისანი თქუენ ყოველნი;“ () „ხოლო თქუენ, ვითარცა კაცნი, მოსწყდებით“ (
...თუ არა ამაოდ შრომობს. მაშ, სად თქვა საღმრთო წერილმა ცოდვაც და ცოდვის მიზეზიც? იგი წარღვნის წინ მცხოვრებთ არასათანადო შეუღლებების გამო ამხელს. და მოისმინე, როგორ ასახელებს მიზეზს: „იხილეს ღვთის ძეებმა კაცთა ასულები, რომ მშვენიერნი არიან, და ისინი თავისთვის ცოლებად შეირთეს“ (). მაშ რა, სილამაზეა ცოდვის მიზეზი? არამც და არამც! იგი ხომ ღვთის სიბრძნის საქმეა; ღვთის საქმე კი არასოდეს გახდებოდა ბოროტების მიზეზი. იქნებ თვითონ დანახვაა მიზეზი? არც ეს; რადგან ესეც ბუნების საქმეა. მაშ რა არის? ბოროტად ყურება; ეს კი გახრწნილი ნების საქმეა. ამიტომ ერთი ბრძენიც შეგვაგონებს და ამბობს: „ნუ დააკვირდები სხვის სილამაზეს“ (). არ უთქვამს: „ნუ დაინახავო“, რადგან ეს შეიძლება თავისთავადაც მოხდეს; არამედ ამბობს: „ნუ დააკვირდები“, რითაც განზრახ განხილვას, ცნობისმოყვარე მზერას, ხანგრძლივ ჭვრეტას, გახრწნილი და გულისთქმით აღძრული სულიდან მომდინარეს, აუქმებს.
და რა ზიანი შეიძლება აქედან წარმოიშვას? აქედან, ამბობს, **„სიყვარული, რო...